به مناسبت هفته جهانی تغذیه با شیر مادر؛ ۱ تا ۷ اوت ۲۰۲۶؛ وقتی از تغذیه با شیر مادر صحبت می‌کنیم، معمولاً نگاه‌ها به سوی مادر و نوزاد است؛ اما واقعیت این است که موفقیت در شیردهی، تنها به اراده و توانایی مادر وابسته نیست. یک مادر شیرده، بیش از هر چیز به حمایت، آرامش، آموزش و همراهی نیاز دارد؛ از نخستین لحظات تولد نوزاد در بیمارستان تا روزهایی که به خانه بازمی‌گردد و حتی زمانی که به محیط کار بازمی‌گردد.

شعار هفته جهانی تغذیه با شیر مادر در سال ۲۰۲۶، «تغذیه با شیر مادر برای شروعی پایدار در زندگی؛ آنچه مؤثر است را تقویت کنیم» بر همین نگاه تأکید دارد؛ یعنی به جای اینکه هر بار از صفر شروع کنیم، تجربه‌ها و روش‌هایی را که اثربخشی آن‌ها ثابت شده است، تقویت و گسترده‌تر کنیم.

حمایت از مادر، از اتاق زایمان آغاز می‌شود

تماس پوست با پوست مادر و نوزاد، آغاز شیردهی در نخستین ساعت پس از تولد و دریافت آموزش صحیح از کارکنان سلامت، از اقداماتی هستند که می‌توانند شروع موفق‌تری را برای تغذیه با شیر مادر رقم بزنند. سازمان جهانی بهداشت و یونیسف توصیه می‌کنند نوزاد در ساعت نخست پس از تولد به پستان گذاشته شود و طی شش ماه نخست زندگی، به‌طور انحصاری با شیر مادر تغذیه شود؛ سپس تغذیه تکمیلی مناسب آغاز شده و شیردهی تا دو سالگی یا بیشتر ادامه یابد. اما حمایت نباید با ترخیص مادر و نوزاد پایان یابد.

یک زنجیره حمایت برای یک انتخاب سالم

خانواده، همسر، کارکنان بهداشتی و درمانی، جامعه و محیط کار، همگی حلقه‌هایی از زنجیره حمایت از مادر شیرده هستند. همسر می‌تواند با ایجاد آرامش و تقسیم مسئولیت‌های روزمره، فشار روحی و جسمی مادر را کاهش دهد. خانواده می‌تواند به جای توصیه‌های متناقض و باورهای قدیمی، مادر را به دریافت مشاوره از افراد متخصص و منابع معتبر تشویق کند. کادر بهداشت و درمان می‌تواند با آموزش علمی و حمایت مستمر، مشکلات شیردهی را به‌موقع شناسایی و برای رفع آن‌ها کمک کند.

جامعه و محیط کار نیز باید شرایطی فراهم کنند که مادر برای ادامه شیردهی، مجبور به انتخاب میان سلامت فرزند و مسئولیت‌های اجتماعی خود نباشد. سازمان جهانی بهداشت در سال ۲۰۲۶ تأکید کرده است که اقداماتی مانند مشاوره تخصصی تغذیه با شیر مادر، اجرای استانداردهای بیمارستان دوستدار کودک، حمایت در محیط کار و مرخصی زایمان، از جمله مداخلاتی هستند که می‌توانند به بهبود شاخص‌های شیردهی کمک کنند.

یک تصمیم شخصی با یک مسئولیت اجتماعی
تغذیه با شیر مادر، انتخابی است که بیشترین فایده را برای سلامت مادر و کودک به همراه دارد، اما فراهم کردن شرایط مناسب برای این انتخاب، مسئولیتی مشترک است. شیر مادر علاوه بر تأمین مواد مغذی مورد نیاز نوزاد، حاوی آنتی‌بادی‌هایی است که به محافظت از کودک در برابر بسیاری از بیماری‌های شایع کمک می‌کند و با پیامدهای مثبت کوتاه‌مدت و بلندمدت برای سلامت کودک و مادر همراه است.

از سوی دیگر، حمایت از شیردهی فقط یک موضوع فردی یا خانوادگی نیست؛ بلکه نوعی سرمایه‌گذاری برای سلامت جامعه و نسل آینده است. به همین دلیل، هفته جهانی تغذیه با شیر مادر فرصتی است تا از خود بپرسیم: آیا مادران فقط به توصیه برای شیردهی نیاز دارند، یا باید شرایطی فراهم کنیم که شیردهی برای آنان امکان‌پذیر و پایدار باشد؟ پاسخ روشن است؛ مادر برای شیردهی تنها به انگیزه نیاز ندارد، بلکه به یک شبکه حمایت واقعی نیازمند است. بیاییم در هفته جهانی تغذیه با شیر مادر، به جای اینکه فقط از مادر بخواهیم «بهتر عمل کند»، از خودمان بپرسیم ما برای حمایت از او چه کاری می‌توانیم انجام دهیم؟

حمایت از مادر، حمایت از نوزاد است؛ و حمایت از شیردهی، سرمایه‌گذاری برای آینده‌ای سالم‌تر است.